Gần đây, một nghiên cứu gây "sốc" đã thu hút sự chú ý lớn từ giới y khoa và cộng đồng đó là phân người có thể dự đoán nguy cơ tử vong trong vòng 30 ngày. Phát hiện này đã mở ra một hướng tiếp cận mới trong cảnh báo sớm bệnh lý và quản lý sức khỏe. Tuy nhiên, hệ thống dự đoán này không dành cho người bình thường, mà được thiết kế để hỗ trợ bệnh nhân nặng trong phòng chăm sóc đặc biệt (ICU), nhằm nâng cao tỷ lệ sống sót.

"Phòng thí nghiệm thu nhỏ" mang tên hệ vi sinh đường ruột

Được mệnh danh là "bộ não thứ hai" của cơ thể, hệ tiêu hóa là nơi cư trú của hàng nghìn tỷ vi sinh vật. Những sinh vật nhỏ bé nhưng có ảnh hưởng sâu sắc đến sức khỏe con người. Thông qua việc phân tích mẫu phân, các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng vi sinh vật, sản phẩm chuyển hóa, tế bào bong tróc và các chất thải khác trong phân ẩn chứa hàng loạt "mã số" sức khỏe của cơ thể.

Với bệnh nhân nguy kịch, việc chẩn đoán và điều trị luôn gặp thách thức. Dù triệu chứng tương đồng, nhưng diễn tiến bệnh, phản ứng điều trị và khả năng hồi phục lại rất khác nhau giữa các bệnh nhân. Điều này khiến nhu cầu về liệu pháp cá nhân hóa ngày càng trở nên cấp thiết.

Phát hiện đột phá từ giới khoa học quốc tế

Tạp chí Science Advances mới đây đã công bố một nghiên cứu hợp tác giữa Đại học Chicago (Mỹ) và Đại học Amsterdam (Hà Lan), mang đến hy vọng mới trong điều trị bệnh nhân nặng. Theo nghiên cứu, những bệnh nhân ICU thường bị rối loạn hệ vi sinh đường ruột, làm thay đổi đáng kể nồng độ các chất chuyển hóa - chính các chất này có thể trở thành dấu ấn sinh học liên quan trực tiếp đến nguy cơ tử vong.

Để kiểm nghiệm, nhóm nghiên cứu đã thu thập mẫu phân của 147 bệnh nhân bị suy hô hấp hoặc sốc tim, sau đó phân tích 13 chỉ số đặc trưng trong phân để xây dựng Hệ thống chấm điểm rối loạn chuyển hóa (MDS). Khi áp dụng hệ thống này trên 49 bệnh nhân khác để đánh giá nguy cơ tử vong, kết quả đạt độ chính xác 84%, độ nhạy 89% và độ đặc hiệu 71% - một bước tiến đầy triển vọng cho y học lâm sàng.

Phân - "máy quét sức khỏe" không ngờ tới

Dù hệ thống MDS hiện tại chỉ dùng trong ICU, nhưng với người bình thường, phân cũng có thể phản ánh nhiều tín hiệu sức khỏe đáng lưu ý. Dưới đây là ba dấu hiệu cảnh báo sức khỏe thông qua phân:

Mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột nghiêm trọng

Chế độ ăn giàu đường, chất béo, thiếu chất xơ, lạm dụng kháng sinh hoặc căng thẳng kéo dài dễ dẫn đến loạn khuẩn. Khi đó, lợi khuẩn như Bifidobacteria giảm mạnh, trong khi hại khuẩn như E. coli, tụ cầu vàng tăng mạnh - một dấu hiệu rõ ràng cho thấy hệ tiêu hóa đang gặp vấn đề nghiêm trọng.

Tích tụ bất thường các sản phẩm chuyển hóa

Người mắc bệnh tiểu đường, gan, thận thường có biến đổi trong sản phẩm chuyển hóa bài tiết qua phân. Ví dụ, bệnh nhân gan nặng thường có bất thường trong axit mật. Điều này không chỉ cảnh báo gan đang tổn thương, mà còn liên quan đến khả năng sống sót.

Tín hiệu viêm nhiễm tiềm ẩn

Các bệnh lý như viêm ruột, nhiễm trùng đường tiêu hóa khiến niêm mạc ruột tổn thương, làm rò rỉ máu và cytokine vào phân. Các chỉ số viêm như CRP hay interleukin trong phân là căn cứ giúp bác sĩ đánh giá mức độ viêm. Viêm mạn tính không được kiểm soát có thể dẫn đến suy đa cơ quan và nguy cơ tử vong cao hơn.

Việc sử dụng phân để dự đoán nguy cơ tử vong trong vòng 30 ngày đang mở ra một kỷ nguyên mới trong dự phòng sớm và chăm sóc y tế cá nhân hóa. Dù công nghệ này còn đang hoàn thiện và chưa phổ biến đại trà, nhưng không thể phủ nhận tiềm năng to lớn của nó trong tương lai y học hiện đại.

Lưu ý: Thông tin trên chỉ mang tính tham khảo, người đọc cần tuân thủ hướng dẫn chuyên môn từ bác sĩ khi có dấu hiệu bất thường.