Trong suốt một thời gian dài trước đây, đặc biệt là giai đoạn kinh tế tăng trưởng mạnh, người Việt, nhất là giới trẻ thường chuộng lối sống "dám nghĩ, dám làm", thậm chí đôi lúc có phần mạo hiểm. Không ít người chấp nhận vay nợ để đầu tư, kinh doanh hoặc chi tiêu vượt khả năng tài chính. Việc nhảy việc, chuyển hướng nghề nghiệp hay liều mình mua nhà khi tài chính còn hạn hẹp cũng từng là chuyện phổ biến. Ai cũng muốn nắm bắt cơ hội, làm giàu nhanh, thay vì để tiền nằm yên trong tài khoản ngân hàng.

Tuy nhiên, vài năm trở lại đây, đặc biệt sau đại dịch COVID-19, tâm lý chung của người dân đã có sự thay đổi rõ rệt. Thay vì đầu tư ồ ạt hay tiêu xài thoải mái, nhiều người chuyển sang xu hướng tiết kiệm và tích lũy tiền mặt. Theo các khảo sát tài chính gần đây, tỷ lệ người chọn tiết kiệm tăng cao rõ rệt so với giai đoạn trước, trong khi xu hướng tiêu dùng hoặc đầu tư mạo hiểm lại giảm mạnh.

Không còn ồ ạt đổ tiền vào chứng khoán hay bất động sản, nhiều người hiện nay ưu tiên tích lũy và gửi tiết kiệm để đối phó với bất trắc và chờ đợi cơ hội đầu tư rõ ràng hơn (Ảnh minh họa)

Vì sao "giữ tiền mặt" lại đang trở thành một lựa chọn phổ biến trong thời điểm hiện tại? Có thể lý giải bằng 3 nguyên nhân chính:

1. Đầu tư rủi ro cao, khó lường trước

Nhiều kênh đầu tư từng "làm mưa làm gió" như chứng khoán, bất động sản, tiền ảo… đang dần mất đi sức hút khi lợi nhuận giảm sút và rủi ro tăng cao. Không ít nhà đầu tư đã phải chịu thua lỗ nặng trong vài năm qua. Ngay cả những sản phẩm tài chính an toàn hơn như gửi tiết kiệm kỳ hạn hay bảo hiểm đầu tư cũng không còn hấp dẫn như trước. Trong bối cảnh đó, nhiều người chọn phương án an toàn là giữ tiền mặt hoặc gửi ngân hàng, dù lãi suất thấp nhưng ít ra vẫn đảm bảo giữ được vốn.

2. Tiền tiết kiệm mang lại sự an tâm trong cuộc sống

Trong thời buổi kinh tế còn nhiều biến động, ai cũng lo ngại những rủi ro bất ngờ như mất việc, chi phí y tế, biến động giá cả, thiên tai… Việc có một khoản tiết kiệm dự phòng giúp gia đình yên tâm hơn, dễ ứng phó với các tình huống khẩn cấp. Dù không sinh lời cao, tiền mặt vẫn là "tấm đệm an toàn" để duy trì chất lượng sống và giúp con người cảm thấy chủ động trước mọi thay đổi.

3. Sẵn sàng cho những cơ hội lớn trong tương lai

Những người có kinh nghiệm đầu tư đều hiểu rằng, không phải lúc nào cũng nên lao vào thị trường. Đôi khi, chờ đợi là chiến lược khôn ngoan. Việc giữ tiền mặt giúp họ linh hoạt hơn khi thị trường xuất hiện cơ hội thật sự, lúc giá giảm sâu, tài sản trở nên hấp dẫn hoặc chính sách kinh tế thay đổi có lợi. Khi đó, ai có sẵn tiền trong tay sẽ dễ dàng xoay chuyển tình thế và đầu tư hiệu quả.

Tiết kiệm không còn là khái niệm chỉ dành cho người lớn tuổi hay người thu nhập thấp, mà đang trở thành lựa chọn hợp lý của nhiều người trẻ và trung niên trong giai đoạn hiện nay. Giữ tiền mặt, giảm liều lĩnh không phải là sợ hãi hay bảo thủ, mà là sự tỉnh táo và chủ động trong một thế giới đầy biến động. Trong vài năm tới, đây có thể tiếp tục là xu hướng tài chính phổ biến, phản ánh sự thay đổi trong tư duy quản lý tiền bạc của người Việt.