Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang định hình sâu sắc sự phát triển kinh tế – xã hội, Việt Nam đang có những bước đi mạnh mẽ nhằm đầu tư cho nguồn nhân lực chất lượng cao. Một trong những động thái cụ thể nhất là việc Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) công bố Dự thảo Nghị định quy định chính sách học bổng và sinh hoạt phí dành cho người học các ngành công nghệ chiến lược.

Theo nội dung dự thảo, sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh sẽ có cơ hội nhận học bổng từ 50% đến 100% học phí, tùy thuộc vào kết quả học tập. Đặc biệt, người học còn được hỗ trợ sinh hoạt phí hằng tháng lên đến 3,63 triệu đồng trong suốt thời gian đào tạo. Chính sách này được kỳ vọng sẽ tạo ra đòn bẩy thu hút nhân lực giỏi, giải quyết bài toán thiếu hụt kỹ sư và nhà khoa học trình độ cao mà nhiều ngành công nghệ đang đối mặt.

Sinh viên theo học các ngành các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược sẽ có cơ hội nhận học bổng từ 50% đến 100% học phí (Ảnh minh hoạ)

Một điểm đáng chú ý trong dự thảo là việc Bộ GD-ĐT đưa ra hai phương án về danh mục các ngành được hưởng chính sách hỗ trợ:

- Phương án 1 tập trung vào 5 lĩnh vực trọng yếu được xem là "xương sống" của công nghệ hiện đại, bao gồm: công nghệ sinh học, công nghệ nano, công nghệ vũ trụ, công nghệ môi trường và công nghệ năng lượng tái tạo.

- Phương án 2 có phạm vi rộng hơn với 16 ngành, bao gồm các lĩnh vực đang có nhu cầu nhân lực lớn như: công nghệ thông tin, kỹ thuật phần mềm, điện – điện tử, tự động hóa, an toàn thông tin, công nghệ chế tạo máy, truyền thông đa phương tiện, và khoa học dữ liệu. Phương án này hướng đến việc đáp ứng nhu cầu nhân lực cho chiến lược chuyển đổi số quốc gia.

Chính sách này được xây dựng dựa trên Quyết định số 1131/QĐ-TTg ngày 12/6 của Thủ tướng Chính phủ về Danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược. Quyết định này đã xác định 11 nhóm công nghệ có vai trò quan trọng trong việc định hình tương lai phát triển, tiêu biểu như: trí tuệ nhân tạo (AI), thực tế ảo/tăng cường, điện toán đám mây, công nghệ lượng tử, chip bán dẫn, mạng 5G/6G, an ninh mạng và công nghệ hàng không – vũ trụ.