Theo các nhà khoa học, "7 tấc" trong câu nói này không phải là 0,7 mét theo đơn vị hiện nay, mà là cách tính theo thước đo cổ của Trung Quốc, tương đương khoảng 23 cm. Vị trí này chính là trái tim của rắn. Khác với động vật có vú, rắn không có lồng ngực bảo vệ, tim của chúng nằm lộ hơn và dễ bị tổn thương. Chỉ cần đánh trúng, rắn sẽ nhanh chóng mất khả năng chống cự.

Tuy nhiên, không phải loài rắn nào cũng có tim nằm đúng vị trí 7 tấc. Tùy theo giống và kích thước, trái tim thường nằm ở đoạn cách đầu khoảng 20% - 30% chiều dài cơ thể. Với con rắn dài khoảng 1 mét - kích thước phổ biến thời xưa thì tim thường nằm đúng vào khoảng 7 tấc tính theo đơn vị cổ, nên câu tục ngữ mới ra đời.

"Đánh rắn đánh 7 tấc" xuất phát từ thực tế sinh học. Đánh trúng điểm này có thể nhanh chóng khiến rắn mất khả năng chống cự.

Trong thực tế, kể cả khi không xác định chính xác vị trí tim, việc đánh vào phần ngay sau đầu vẫn là cách hiệu quả để vô hiệu hóa rắn. Đánh trúng đoạn này có thể làm gãy xương sống, giảm mạnh độ linh hoạt và hạn chế nguy cơ bị cắn. Đánh thẳng vào đầu cũng có thể hạ gục rắn, nhưng vì đầu rắn rất linh hoạt, nếu hụt đòn, người tấn công dễ bị phản công, trừ khi dùng vật ném như đá.

Ngoài "7 tấc", rắn còn có một điểm yếu ít người biết là lỗ huyệt (cloaca). Đây là vùng nhạy cảm nằm ở phần bụng gần đuôi, được nhận diện bằng một mảng vảy lớn dễ thấy. Nếu chẳng may bị rắn quấn siết, chỉ cần dùng tay tác động mạnh vào lỗ huyệt, rắn sẽ lập tức thả ra.