Một trong những câu chuyện gây chú ý gần đây là về cây khế bonsai của anh Trần Văn Thọ (sinh năm 1992, Đắk Lắk). Vào năm 2019, anh Thọ tình cờ nhận được thông tin về một gốc khế có hình dáng kỳ lạ, nằm ngang dưới suối như một tảng đá lớn, tại một vùng sâu của huyện Đồng Xuân, Phú Yên. Ban đầu, anh không khỏi hoài nghi, nhưng sự tò mò đã thôi thúc anh vượt gần 300km để tận mắt chứng kiến.

Khi đến nơi, cảnh tượng hiện ra khiến anh Thọ không khỏi kinh ngạc. Gốc khế phần lớn bị đất đá vùi lấp, chỉ còn nhô lên một phần thân với hình thù độc đáo như đá tự nhiên. Theo lời người dân địa phương, cây khế này đã bị lũ cuốn trôi xuống suối từ năm 2009 và bị cây rừng, tre nứa phủ kín, dần bị lãng quên.

Cây khế bonsai độc lạ, mang lại nhiều phước lành của anh Trần Văn Thọ

Hành trình đưa cây khế về Đắk Lắk là một thử thách đầy gian nan. Do vị trí khó khăn, anh Thọ phải thuê xe cẩu từ Đắk Lắk xuống. Tuy nhiên, mọi việc không hề suôn sẻ: xe cẩu gặp sự cố gãy chân, cần cẩu hỏng, xe mắc lầy giữa đường, dây cáp kéo bị đứt liên tục. Đỉnh điểm là xe cẩu bị cháy côn, buộc phải sửa chữa tại TP. Phú Yên cách đó gần 90km. Sau nhiều ngày nỗ lực không ngừng, cây khế quý giá cuối cùng cũng được đưa về tới Đắk Lắk an toàn.

Hiện tại, cây khế này đã hồi sinh mạnh mẽ với cành lá sum suê, dáng thế đẹp mắt. Cây có chiều cao 3,5m, tán rộng 3,5m và hoành thân lên tới 300cm. Chia sẻ về giá trị của tác phẩm, anh Thọ tiết lộ: "Hai năm trước có người ngỏ ý mua với giá 3,8 tỷ đồng nhưng tôi từ chối. Cây khế này rất đặc biệt, gắn bó với tôi như một phần ký ức tuổi thơ, nên tôi chưa sẵn lòng để nó đi".

Không chỉ có cây khế "tảng đá" độc nhất vô nhị, anh Thọ còn sở hữu một cây khế nu chua cổ thụ từ Thái Lan. Cây được anh kỳ công mang về từ tỉnh Khon Kaen, một vùng đất nổi tiếng về cây cảnh. Với chiều cao khoảng 3 mét và hoành thân 250cm, điều làm cây trở nên đặc biệt chính là cấu trúc thân nu vô cùng độc đáo. Từ gốc đến ngọn, thân cây nổi lên những u bướu, sần sùi tự nhiên, tạo thành những mắt nu phân bố đều khắp, kết nối liền mạch. Đây là một dạng đột biến hiếm gặp, có thể phải hàng nghìn cây mới tìm được một cây có cấu trúc nu như vậy.

Điểm đặc biệt nữa là toàn bộ các khối nu trên cây đều là "nu sống", không bị mục ruỗng hay sâu mọt, bám chặt vào thân cây tạo nên dáng vẻ khỏe khoắn. Phần rễ của cây cũng là một tác phẩm nghệ thuật, ăn sâu vào lòng đất nhưng phần nổi lên lại mang đầy những u nu sần sùi, xếp lớp như vảy rồng, khác hẳn với những cây khế thông thường.

Từ bao đời nay, cây khế đã là hình ảnh thân thuộc, gắn bó với làng quê Việt Nam, mang đến bóng mát và quả ngọt. Gần đây, cây khế đã bước vào thế giới cây cảnh nghệ thuật, trở thành một trong những loài cây được giới chơi bonsai ưa chuộng và săn lùng.

Theo quan niệm Á Đông, cây khế tượng trưng cho tài lộc và sự sung túc. Quả khế có năm múi, tương ứng với ngũ hành Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ, đại diện cho sự cân bằng và hòa hợp. Thậm chí, tên gọi "khế già" ở miền Nam khi nói lái lại thành "khá về", mang ngụ ý sự phát đạt, sung túc. Chính vì thế, trong giới kinh doanh, cây khế được xem là "cây sinh tài, sinh lộc", giúp thu hút may mắn và vận khí tốt cho gia chủ.

Bên cạnh giá trị biểu tượng, cây khế còn chinh phục người chơi bởi hình dáng đặc biệt. Thân cây với nhiều cành nhánh dễ uốn lượn, tạo ra nhiều thế bonsai độc đáo như dáng hoành, dáng trực, dáng đổ, dáng long, phù hợp với thị hiếu và phong thủy của từng người. Tuổi thọ cao, bộ rễ khỏe mạnh đôi khi trồi lên khỏi mặt đất như những tác phẩm điêu khắc sống. Vào mùa, hoa khế tím nhỏ xinh nổi bật giữa nền lá xanh, kết trái vàng óng hoặc xanh nhạt với hình dáng thuôn dài rất bắt mắt.