Sau những thay đổi về địa giới hành chính, hiện nay có 21 trên tổng số 34 tỉnh, thành phố trong cả nước giáp biển và sở hữu hệ thống cảng biển. Tuy nhiên, Đồng Nai và Tây Ninh là hai trường hợp đặc biệt khi cả hai địa phương này đều có cảng biển dù không nằm sát bờ biển.

Theo định nghĩa, cảng biển là khu vực bao gồm vùng đất và vùng nước cảng, được đầu tư xây dựng hạ tầng, trang thiết bị đồng bộ để tàu thuyền có thể thực hiện các hoạt động bốc dỡ hàng hóa, đón trả hành khách và cung cấp các dịch vụ hàng hải khác.

Đồng Nai và Tây Ninh là hai trường hợp đặc biệt khi cả hai địa phương này đều có cảng biển dù không nằm sát bờ biển.

Về mặt sở hữu cảng biển, Việt Nam có 8 địa phương nổi bật khi sở hữu nhiều hơn một cảng biển. Cụ thể, TP. Hồ Chí Minh, Cần Thơ và Vĩnh Long mỗi địa phương có tới 3 cảng biển. Tiếp theo là An Giang, Đà Nẵng, Đồng Tháp, Khánh Hòa và Quảng Trị, mỗi tỉnh có 2 cảng biển. Đáng chú ý, TP. Hồ Chí Minh sẽ trở thành địa phương sở hữu hệ thống cảng biển quy mô nhất cả nước với sự góp mặt của cảng nước sâu Thị Vải - Cái Mép (trước đây thuộc Bà Rịa - Vũng Tàu), hiện là cảng lớn nhất Việt Nam và xếp thứ 19 trên thế giới.

Bên cạnh đó, bài viết cũng cập nhật thông tin về chiều dài đường bờ biển của các tỉnh sau khi sáp nhập. Trước đây, Khánh Hòa là tỉnh có bờ biển dài nhất với 370 km. Tuy nhiên, sau khi sáp nhập với Ninh Thuận, tỉnh này đã nâng tổng chiều dài bờ biển lên 475 km, tiếp tục giữ vững vị trí dẫn đầu. Cà Mau, sau khi sáp nhập với Bạc Liêu, đã soán ngôi của Quảng Ninh để đứng ở vị trí thứ hai với 310 km đường bờ biển. Quảng Ninh, không thực hiện sáp nhập với địa phương nào, vẫn giữ nguyên 255 km đường bờ biển và xếp ở vị trí thứ ba cả nước. Quảng Trị, sau khi gộp chung với Quảng Bình, có khoảng 240 km đường bờ biển.

Một khía cạnh khác liên quan đến địa lý hành chính là các thành phố trung ương không giáp biển. Trong số 6 thành phố trực thuộc trung ương là Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng, Huế và Cần Thơ, trước đây Hà Nội và Cần Thơ là hai thành phố không giáp biển. Tuy nhiên, sau khi Cần Thơ thực hiện sáp nhập với Hậu Giang và Sóc Trăng, thành phố này đã có đường ra biển ở phía Đông Nam. Do đó, hiện tại, chỉ còn Hà Nội là thành phố trực thuộc trung ương duy nhất không giáp biển.

Ngoài ra, theo thống kê, vùng biển Việt Nam sở hữu trên 4.000 hòn đảo lớn nhỏ. Trong đó, vùng biển Đông Bắc chiếm hơn 3.000 đảo, khu vực Bắc Trung Bộ có trên 40 đảo, còn lại phân bố ở vùng biển Nam Trung Bộ, Tây Nam và hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa. Hệ thống đảo tiền tiêu đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát vùng biển, vùng trời, giám sát hoạt động tàu thuyền, đảm bảo an ninh quốc phòng, thúc đẩy phát triển kinh tế và bảo vệ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ quốc gia. Một số đảo và quần đảo tiêu biểu trong nhóm này bao gồm Hoàng Sa, Trường Sa, Thổ Chu, Côn Đảo.

Các đảo lớn với điều kiện tự nhiên thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội bao gồm Cát Bà, Cù Lao Chàm, Lý Sơn, Phú Quý, Côn Đảo, Phú Quốc. Các đảo ven bờ, gần đất liền, thuận lợi cho phát triển nghề cá, du lịch và còn là các căn cứ quan trọng để bảo vệ trật tự an ninh trên vùng biển và bờ biển, điển hình như nhiều đảo ở Bạch Long Vĩ, Phú Quý, Côn Sơn.